AB’NİN KRİPTO VARLIK DÜZENLEMESİ MİCA'NIN KAPSAMI
Geçtiğimiz yıl Avrupa Birliğinde kabul edilen; kripto varlıklar, kripto varlık ihraç eden şirketler ve kripto varlık hizmet sağlayıcılar ile ilgili düzenlemelerin yer aldığı, “Markets in Cyrpto Assets” (“MiCA”) düzenlemesi, 2024 yılında kademeli olarak yürürlüğe girecek. MiCA’nın stable coinlere ilişkin düzenlemeleri 30 Haziran 2024’den itibaren, kalan düzenlemeleri ise 30 Aralık 2024'den itibaren yürürlüğe girecek. MiCA’nın ilk aşamada yürürlüğe girecek olan hükümleri varlığa dayalı tokenler ve elektronik para tokenleri ile ilgili. MiCA’da; (i) Varlığa Dayalı Tokenler; elektronik para tokeni olmayan ve bir veya daha fazla resmi para birimi de dahil olmak üzere başka bir değeri veya hakkı veya bunların bir kombinasyonunu referans alarak istikrarlı bir değeri korumayı amaçlayan bir kripto varlık türü olarak, (ii) Elektronik Para Tokenleri ise bir resmi para biriminin değerini referans alarak istikrarlı bir değeri korumayı amaçlayan bir kripto varlık türü olarak tanımlanmış durumda. Bu iki tür token’e ilişkin düzenlemeler dışında ikinci aşamada MiCA hizmet tokenleri bakımından uygulanacak. Ancak birçok NFT düzenlemenin kapsamına alınmamış durumda. (Güngör Hukuk Bürosu)
GÜNEY KORE’DE WORLDCOİN’E SORUŞTURMA
Güney Kore’de, iris taraması yaparak kimlik tespiti yapabilen kripto varlık hizmet sağlayıcı cüzdan projesi kapsamında Worldcoin hakkında soruşturma başlatıldı. Kimlik tespiti ve uygulamaya giriş işlemlerinde biyometrik veri kullanılarak doğrulama yapılması üzerine kurulu olan ve sonuçta dijital bir kimlik oluşturulan bir proje olarak ortaya çıkan Worldcoin, kullanıcılarının gözlerindeki iris bilgilerini tarayarak her bir kullanıcısı için özgün bir kimlik yaratıyor. Halihazırda toplamda iki milyondan fazla kullanıcısı olduğu bilinen Worldcoin hakkında Güney Kore’de kişisel verilerin hukuka uygun olarak işlenmesi konusundaki yetkili otorite olan Kişisel Verilerin Korunması Komisyonu (“PIPC”) tarafından yapılan açıklamada, WorldCoin’in şu anda Güney Kore'de 10'dan fazla lokasyonda yüz ve iris tanıması yaptığını, gerçekleştirilen veri taramaları sonucunda özel nitelikli kişisel verilerden olan biyometrik veri topladığını, bu hassas bilgilerin toplanması ve işlenmesi ile kişisel verilerin yurtdışına aktarılması konusunda bir hukuka aykırılık tespit edilmesi halinde detaylı bir soruşturma yürütüleceğini açıkladı. Worldcoin’in biyometrik veri işleme süreçlerinin hukuka uygunluğu hakkında bundan önce de Fransa, Almanya ve Birleşik Krallık veri koruma otoriteleri soruşturma başlattığını duyurmuştu. (IAPP)
ABD’DE CDBC DÜZENLEMESİNE KARŞI YASA TASARISI
ABD’de, Senatoda yer alan 5 senatörün destek vermesi üzerine ilk olarak 2022’de gündeme gelen CBDC Anti-Gözetim Yasası yeniden Senato'ya sunuldu. Tasarıyı destekleyen senatörlerden biri, “finansal mahremiyetin sağlanmasının çok önemli" olduğunu açıklayarak Merkez bankası dijital para biriminin "federal hükümete tüm Amerikalıların harcama alışkanlıklarını gözetleme ve kontrol etme konusunda imkan sağlayacağını " vurguladı. Biden yönetiminin CDBC konusundaki yaklaşımına karşı yeniden sunulan teklifte, Federal Hazine’nin doğrudan ya da herhangi bir ortaklık yoluyla CBDC ihdas etmesi ve bu tür araçlar aracılığıyla kişilerin finansal alışkanlıklarını takip edebilmesinin önlenmesine yönelik düzenlemeler bulunuyor. (Kitco)
ENDONEZYA’DA KRİPTO VARLIKLARA VERGİ İNCELEMESİ
Endonezya’da Ticari Vadeli İşlemler Denetleme Kurumu (CFTSA) maliye bakanlığından kripto varlıkların vergilendirilmesi ile ilgili işlemlerin incelenmesini talep etti. Ülkede kripto varlıklar ile ilgili faaliyetlerden yaklaşık 2,5 milyon dolar gelir elde edildiği, diğer fintech işlerinden ise yaklaşık 2 milyon dolar gelir elde edildiği tahmin ediliyor. Oluşan bu farkın ardından, kripto varlıkların da ciddi bir finansal sektör olduğunu değerlendiren CFTSA; bu nedenle kripto varlıkların vergilendirilmesi ile ilgili olarak ülkenin Maliye Bakanlığına mevcut vergilerin düzenlenmesi ve incelenmesi konusunda çağrıda bulunuyor. (Finance Yahoo)
BİNANCE’E NİJERYA’DAN SORUŞTURMA
Nijerya’da ülkeye giriş yapan Binance’in Binance'in iki üst düzey yöneticisi gözaltına alındı. Bu olaydan önce Binance, Nijeryalı yetkililer tarafından; Nijerya nairasının hızlı değer kaybına neden olduğu ve. Binance’in, kur manipülasyonu yaptığı iddia ediliyor. Ayrıca ülkede Binance, Coinbase ve Kraken’in web sitelerine erişiminin engellenmesi kararı verildiği ifade ediliyor. Nijerya Merkez Bankası Başkanı tarafından, 2023 yılında kimlik tespiti yapılmamış yaklaşık 26 milyar doların kripto varlık hizmet sağlayıcılara aktarıldığını tespit ettiklerini belirtti. (FT)
RUSYA’DA DİJİTAL RUBLE PROJESİ YAYGINLAŞIYOR
Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina, Rusya’da pilot proje kapsamında kullanılmaya başlanan Rus Merkez Bankası Dijital Para birimi olan Dijital Ruble CBDC’sinin mevcut testlerinin doğru yolda ilerlediğini ve test projesi kapsamında cüzdan açılması ve akıllı sözleşmelerle işlem gerçekleştirilmesi de dahil olmak üzere çeşitli operasyonların test edildiğini açıkladı. Başkan Nabiullina, şu ana kadar Rus Dijital Rublesi aracılığıyla 25 binden fazla işlemin gerçekleştirildiğini ve bu yılın sonlarına doğru pilot projenin genişletilmesinin hedeflendiğini açıkladı. Pilot projenin mevcut aşamasında, testlere on iki kredi kuruluşunun yanında yaklaşık 600 gerçek kişinin ve toplamda on bir şehirden otuz ticaret ve hizmet şirketinin katıldığı açıklandı. (TASS)
KRİPTO VARLIK İŞLEMLERİNDE ARACILIK ÜCRETLERİNDE ARTIŞ
Bitcoin’de blokzincir içindeki transferler için gerekli olan ağ ücretlerinde bir süredir gerçekleşen azalmanın ardından, bitcoin transfer maliyetleri yeniden artmaya başladı ve her bir işlem için haftalık olarak 11,48 ABD dolarına ulaştı. Şubat ayında, bitcoin ağındaki ortalama bir işlemin maliyeti 5 ABD Doları eşiğinin altındaydı ve ortalama büyüklükteki bir işlemin maliyeti 2 ABD Dolarını aşmamıştı. Bitcoin fiyatındaki yükselişin ardından gündelik transferlerin de artmasıyla ağdaki toplam işlem sayısı arttı. Bitcoin madencileri de şubat ayında ortalama olarak gerçekleştirdikleri günlük 430.000 işlem doğrulaması ile Ocak 2024 ayındaki ile yaklaşık olarak benzer bir düzeyde gelir elde etti. (CryptoMeter)
RUSYA’DA KRİPTO VARLIK MEVZUATINDAKİ EKSİKLİKLER
Rusya'nın FATF uyum seviyesi kripto mevzuatı eksiklikleri nedeniyle düşürüldü. Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesine yönelik Mali Eylem Görev Gücü (FATF), Rusya’da kripto varlıkların mevzuatındaki yetersizlikler nedeniyle Rusya'nın uyum seviyesini düşürdü. Rusya’nın FATF' üyeliğinin dondurulmasının ardından yapılan son Genel Kurul’daki değerlendirmede, Rusya’nın, sanal varlıkları ilgilendiren şüpheli işlemlerin izlenmesi ve bunlarla mücadele edilmesi açısından en yüksek uyum seviyesinde olan durumu “kısmen uyumlu” olarak yeniden güncellenerek aşağıya çekildi. Değerlendirmenin nedeninin Rusya’nın Dijital Finansal Varlıklar Kanunu olduğu düşünülüyor. (FATF)
EŞİTSİZLİĞE KARŞI EVEREST’E BİTCOİN BAYRAĞI DİKİLECEK
Dadvan Yousuf adındaki 23 yaşındaki bir kripto varlık kullanıcısı, Dünyadaki finansal okuryazarlık konusunda farkındalık yaratmak için, Everest Dağı'na tırmanarak dağın zirve noktasına Bitcoin logolu turuncu bir bayrak dikmeyi planlıyor. Bu yıl içerisinde nisan ve mayıs aylarında gerçekleştirmeyi planladığı tırmanışta Yousuf, Everest’teki ana kampa geri dönüşünün öncesinde dağın zirvesine Bitcoin bayrağı dikmeyi hedeflediğini attığı bir Tweet ile açıkladı. Yousuf, tırmanışının amacının "finansal eğitime erişimdeki küresel eşitsizliği" vurgulamak olduğunu açıkladı. Yousuf'un 2011 yılında yaklaşık 340 dolar değerinde Bitcoin satın aldığı, şu andaki net servetinin ise Ocak 2022 itibariyle 300 milyon dolardan fazla olduğu biliniyor. (CoinTelegraph)
EL SALVADOR BİTCOİNLERİNİ SATMAYACAK
El Salvador’un devlet başkanı Nayib Bukele, Bitcoin’in fiyatındaki yükselişin ardından El Salvador’a ait olan Bitcoinlerin durumu hakkında konuştu. 2021 yılının Eylül ayında, Amerikan dolarının yanında Bitcoin’in de yasal ödeme aracı olarak kabul edildiği ülkede, Bukele; El Salvador’a ait olan kripto varlıkların satılmayacağını açıkladı. “En nihayetinde 1 BTC, 1 BTC’ye eşittir” diyen Bukele, son dönemde Bitcoin’de gerçekleşen fiyat artışını işaret ederek, artık Bitcoin'in piyasa fiyatının çok yüksek olduğunu, eğer ülke elindeki Bitcoinleri satacak olsa %40'ın üzerinde kar elde edileceğini ve Bitcoin karşılığı uygulanan vatandaşlık programının ülkeye kaynak sağladığını açıkladı. (Twitter)
ARJANTİN’DE KRİPTO VARLIK PONZİ ŞEMASI KURUCULARI YAKALANDI
Arjantin'de, kripto varlıklar ile Brezilya'da toplamda 400 milyon dolardan fazla değere ulaşan bir ponzi şeması kurmak nedeniyle dolandırıcılıkla suçlanan Braiscompany’nin bir erkek ve bir kadın iki kurucusu tutuklandı. Arjantin Federal Polisi ve Interpol’ün ortaklaşa gerçekleştirdikleri operasyonda kurucular sahte kimlik kullanmalarına rağmen yakalandılar. Geçen yılın mart ayından beri İnterpol tarafından aktif bir arama kaydı bulunan kurucular hakkında, Şubat 2024’te Brezilya’da mali sisteme karşı suçlar, kara para aklama ve sermaye piyasası suçları nedeniyle 88 yıl ve 61 yıldan daha uzun hapis cezaları uygulanmasına karar verilmişti. Kurucuların, Arjantin'de sahte kimlikleriyle yaptıkları işlemlerin takibi üzerine yerlerinin tespit edilerek tutuklandığı öğrenildi. (FinanceFeeds)
08.03.2024
AB YAPAY ZEKA YASASI ÜYE ÜLKELER TARAFINDAN KABUL EDİLDİ
Avrupa Birliğinde üye ülkelerin temsilcileri tarafından, Avrupa’da “AI Act” olarak bilinen Avrupa Yapay Zeka Yasa Tasarısı oy birliği ile onaylandı. Oylama öncesinde basında çıkan, Almanya’nın, Fransa’nın, Avusturya’nın ve İtalya’nın Yasa Tasarısı hakkında olumsuz yönde oy kullanabileceklerine dair haberlerin aksine, Yasa Tasarısı’nın üye ülkelerin temsilcileri tarafından oy birliği ile kabul edildiği 2 Şubat 2024 tarihinde duyuruldu. Onayın ardından yapay zekada güvenin ve yeniliğin teşvik edildiği dengeli ve geleceğe dönük bir metnin ortaya çıktığı belirtiliyor. AB Konseyi’nde üye ülkelerin onayının ardından bundan sonraki aşamada, Yasa Tasarısı’nın Avrupa Parlamentosu'nda onaylanması bekleniyor. AB Parlamentosu’nda öncelikle iç pazar ve sivil özgürlükler komiteleri 13 Şubat'ta oy kullanacak. Tasarı’nın komitelerden geçmesinin ardından son olarak Avrupa Parlamentosu’nda genel kurul oylamasının 10 veya 11 Nisan'da yapılması bekleniyor. AI Act’e ilişkin olarak komitelerde ve Parlamentoda bir muhalefet beklenmiyor. (IAPP)
2023 YILINDA 1 MİLYAR DOLARLIK KRİPTO FİDYE ÖDEMESİ YAPILDI
Blokzincir analiz firması Chainalysis, kısa süre önce yayınladığı bir raporda, kripto varlıklarla bağlantılı fidye saldırılarından kaynaklanan ödemelerin 2023 yılında 1 milyar dolar seviyesine ulaştığını duyurdu. Bir önceki yıl, bu tutar 567 milyon dolar seviyelerindeydi. “Ransomware” olarak bilinen ve kullanıcının bilgisayarındaki dosyaları kilitleyen ve açtırmak için ücret ödemeye zorlayan yazılımların başlıca hedefleri arasında hastane, okul ve kamu kurumları yer alıyor. Ancak BBC'den British Airways'e kadar çeşitli şirketleri etkileyen fidye yazılım olayları da (örneğin MOVEit) mevcut. Bu istatistikler siber tehdidin değişen doğasını gözler önüne seriyor. Fidye yazılım vakaları artarken, 2023 yılında dolandırıcılık ve bilgisayar korsanlığı gibi kripto ile ilgili diğer suç türlerinden kaynaklanan kayıpların ise azaldığı tespit edildi. (Chainalysis)
BİTCOİN MADENCİLERİNİN YENİ YERLEŞKESİ ETİYOPYA OLDU
2021 yılında Çin'in Bitcoin madenciliğine getirdiği sınırlamaların ardından kendilerine yeni yerler arayan madenciler için, son zamanlarda Afrika ve özellikle de Etiyopya popüler hale gelmeye başladı. Etiyopya, kripto varlıkların ticaretini yasaklamış olmasına rağmen, 2022'den itibaren Bitcoin madenciliği operasyonlarına yeşil ışık yaktı. Bilindiği üzere, madenciler yeni Bitcoin’ler için rekabet ederken çok fazla enerji tüketiyorlar. Bu nedenle, kendilerine izin verilen ve elektriğin ucuz olduğu ülkeler madencilerin gözdesi haline geliyor. Örneğin, benzer niteliklere sahip Kazakistan ve İran, güç tüketimi nedeniyle sektöre sırt çevirmeden önce Bitcoin madenciliğinde zirvedeydi. Son zamanlarda ise, dünya çapında elektriğin en ucuz olduğu ülkelerden birisi olduğu için, Etiyopya başta Çinliler olmak üzere Bitcoin madencilerinin yeni üssü oldu. Çin, geçtiğimiz 10 yılda, Afrika’nın en büyük barajı olan Büyük Etiyopya Rönesans Barajı’nın inşası için 4,8 milyar dolarlık yardımda bulunmuştu. Son yıllarda bu barajın çevresinde küçük madencilik tesisleri de oluşmaya başladı. Geçen yıldan bu yana ise bu adreslere içinde madencilik makineleri olan kargolar gelmeye başladı. (Cryptonews)
BİNANCE, ŞİRKET İÇİ YOLSUZLUKLA MÜCADELE İÇİN ÖDÜL PROGRAMI BAŞLATIYOR
Kripto varlık borsası Binance, Ronin'in (RON) token listelemesi ile ilgili sızıntılar nedeniyle kamuoyu tarafından yöneltilen bir dizi suçlamanın ardından, yolsuzluk yapan personelleri hakkında bilgi verenlere 5 milyon dolara kadar ödül vereceğini açıklayarak insanlara çağrıda bulundu. Binance kurucu ortağı Yi He, 5 Şubat tarihli X gönderilerinde, RON’un Binance'te listelenmesinin ardından yaşanan düşüşün neden olduğu tartışmaları dile getirdi. Yi He, bilgi sızıntısı konusunun farkına vararak kurum içi düzenlemeler yapıldığını duyurdu ve listeleme sürecine dahil olan ve bilgi sızdırdığı tespit edilen ekip üyeleri için daha katı tedbirler uygulanacağını ifade etti ve olası sızıntıların tespiti için teknik izleme süreçlerinin de geliştirileceğini ekledi. RON, Binance’te listelenme duyurusundan önceki hafta %30'un üzerinde artış göstermiş; Binance'in listelemeyi duyurmasından hemen sonra ise %18 değer kaybetmişti. (Coinmarketcap)
SEC ONAYLI TEK KRİPTO PLATFORMU PROMETHEUM İLK ÜRÜN OLARAK ETHEREUM’U SEÇTİ
ABD’de SEC onaylı tek kripto platformu olan Prometheum, 7 Şubat tarihli bir X gönderisinde, kripto için saklama hizmetlerine Ethereum (ETH) ile başlayacaklarını duyurdu. Operasyonun, önümüzdeki ayın sonuna kadar başlayacağı belirtiliyor. Böylece şirket, müşterilerinin ETH'lerini tutarak sektörde yeni bir yol açmaya çalışıyor. Ether bir menkul kıymet olarak değerlendirileceğini ifade etti. Prometheum, Mayıs 2023'te SEC'ten onay almıştı. Prometheum'un başlangıç olarak ETH'yi seçmesi birtakım tartışmalaru da beraberinde getirebilir. SEC'in açıkça bir menkul kıymet olmadığını ve bu nedenle kendi yetkisinde olmadığını ilan ettiği Bitcoin'in (BTC) aksine SEC, ETH'nin menkul kıymet olarak kabul edilmesi gereken bir dijital token olup olmadığı ve dolayısıyla kendi yetki alanına girip girmediği konusunda nasıl bir tavır alacağı şimdilik belirsiz. (Coindesk)
ABD ENERJİ BAKANLIĞINDAN BİTCOİN MADENCİLERİ İÇİN ACİL ENERJİ ARAŞTIRMASI
Geçtiğimiz yıl Bitcoin'in fiyatında yaşanan artış, ABD Enerji Bakanlığı'nı kripto madencileriyle ilgili acil bir araştırma yapmaya sevk etti. ABD Enerji Bilgi İdaresi (“EIA”) ABD merkezli kripto para madencisi şirketlerin enerji kullanımı hakkında bir araştırma başlatacağını duyurdu. Araştırmanın Başkan Joe Biden’a bağlı olan Başkanlık Ofisi bünyesinde faaliyet gösteren Bütçe ve Yönetim Ofisi tarafından “verilerin acil olarak toplanması” başlığıyla talep edildiği belirtiliyor. Acil durum araştırması kapsamında, kripto madenciliği şirketlerinin enerji tüketimlerine ilişkin ayrıntılı bilgi ve belge sunması gerekecek. Böylece kripto madenciliği faaliyetlerinin enerji sistemi üzerindeki etkileri analiz edilecek. (Cryptobriefing)
ARJANTİN HÜKÜMETİ KRİPTO VARLIKLARA YÖNELİK VERGİ DÜZENLEMESİNİ GERİ ÇEKTİ
Arjantin hükümeti, Kongreye sunulan ve Kripto Bülten’in 61. Sayısında yer verdiğimiz torba yasa taslağından, kripto varlıklara yönelik vergi düzenlemelerini kaldırma kararı aldı. Düzenleme, kripto varlıkları vergiye tabi tutuyor; ancak vergi mükelleflerinin kripto varlıkları beyan etmelerini teşvik ederek bunlara ilişkin bazı vergi avantajları sağlıyordu. Kripto vergisinin torba yasa tasarısından çıkarılmasının, hükümetin, halkın tepkisini, ulusal grevleri, protestoları ve taslağa yönelik eleştirileri püskürtmek için için yapıldığı ifade ediliyor. Ancak, önemli miktarda kripto paranın alm satımı sonucu elde edilen kârın, belirli eşiklerin üzerinde ise, gelir vergisine tabi olacağı belirtiliyor. Kongre'nin tasarının geleceğini belirlemek için 15 Şubat'a kadar süresi var. (Cryptonews)
KARADAĞ’DA BULUNAN TERRA KURUCUSUNUN İADE KARARI TEMYİZDEN DÖNDÜ
Karadağ Temyiz Mahkemesi, iflas eden kripto para platformu Terraform’un kurucusu Do Kwon’un iade kararını Kwon’un avukatlarının karara itiraz etmesinin ardından görülen 7 Şubat tarihli temyiz duruşmasında bozdu. Bu karar, çetrefilli iade sürecinde verilmiş pek çok karardan bir diğeri olarak kayıtlara geçti. Do Kwon’un ABD veya Güney Kore’ye iade süreci ilgili dava, Karadağ’da ilk derece mahkemesi tarafından yeniden ele alınacak. Kwon, Mart 2023'te ülkeyi terk etmek için sahte seyahat belgeleri kullanmaya çalışırken yakalanmıştı. Güney Kore ve ABD otoriteleri, Terraform Labs ve kurucu ortağı Kwon’u, yatırımcıları milyarlarca dolar zarara sokan bir dolandırıcılık planı yapmakla suçluyor. (Cointelegraph)
TAYLAND, KRİPTO KAZANÇLARINDAN KDV’Yİ KALDIRDI
Tayland'ı bölgenin dijital varlık merkezi haline getirmeyi hedefleyen Maliye Bakanlığı, kripto varlık ve token işlemlerinden elde edilen gelir için uygulanan %7 KDV ödeme zorunluluğunu askıya aldı. Bakanlık, Tayland'ı bir dijital varlık merkezi olma yolunda ilerletmek için dijital varlık ticaretinde 1 Ocak 2024’ten itibaren geçerli olmak üzere uygulanacak KDV muafiyetini açıkladı. Eskiden yalnızca yetkili dijital varlık borsaları için geçerli olan vergi muafiyeti, artık ülkenin Menkul Kıymetler Borsası’na kayıtlı olan aracı kurum şirketleri için de geçerli olacak. Kripto dostu bir başbakana sahip olan Tayland’da da en son Binance de önemli bir yatırım yapmıştı. (Bangkokpost)
HONG KONG'DA İLK SPOT BİTCOİN ETF BAŞVURUSU YAPILDI
Hong Kong Menkul Kıymetler ve Vadeli İşlemler Komisyonu'nun, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu'nun ABD'deki ilk spot Bitcoin ETF'sini onaylamasından sadece birkaç hafta sonra ilk spot Bitcoin ETF başvurusunu aldığı bildirildi. Yapılan habere göre, Çin'in en büyük fon yöneticilerinden Harvest Hong Kong, 26 Ocak tarihinde Hong Kong SFC'e spot Bitcoin ETF için başvuruda bulundu. Hong Kong’un piyasa düzenleyici kurumunun da ABD SEC ile benzer bir yaklaşım izleyebileceği ve uyum sağlamak amacıyla birden fazla spot ETF'i aynı anda onaylayabileceği belirtiliyor. Hong Kong, otoritelerin 2023 yılındaki kripto yanlısı yaklaşımları sayesinde Asya'nın önde gelen kripto merkezlerinden biri haline geldi. (Cointelegraph)
JP MORGAN’DAN YATIRIMCILARINA KRİPTO VARLIK ANKETİ
JPMorgan tarafından 4000 kurumsal yatırımcı ile yapılan bir anketin sonucuna göre, kurumsal yatırımcıların yarısından fazlası kripto varlıklardan uzak durmak istiyor. Ankete katılan kurumsal yatırımcıların, yalnızca %7'si blok zincir teknolojisini etkili bir teknoloji olarak görüyor. Bir önceki yıl %25 olarak tespit edilen bu orandaki düşüş oldukça göze çarpıyor. Anket katılımcılarının %78'i önümüzdeki beş yıl içinde kripto varlıkla ile ticaret yapmayı planlamıyor. Ayrıca kurumsal yatırımcıların %61'i yapay zeka ve makine öğreniminin önümüzdeki üç yıl içinde ticaretin geleceğini şekillendireceğini düşünüyor. (Coindesk)
09.02.2024
AB’DE KRİPTO VARLIK HİZMET SAĞLAYICILARA YÖNELİK REHBER
Avrupa Bankacılık Otoritesi (EBA) tarafından, kripto varlık hizmet sağlayıcı şirketlere yönelik olarak suç gelirlerinin aklanmasının ve terörün finansmanın önlenmesi konularındaki riskler hakkında bir rehber yayımlandı. Rehber kapsamında, Avrupa Birliğinde faaliyet gösteren şirketlerin AML ile ilgili olarak alabilecekleri bazı önlemler de yer alıyor. EBA tarafından yapılan açıklamada, kripto varlık hizmet sağlayıcıların, mali suçlarda kötüye kullanıma açık olduğu vurgulanırken, özellikle AML kapsamında risk altında bulunulduğu belirtiliyor. Özellikle kullanıcıların yapabilecekleri işlemlerin hızı ve kimliklerin gizlenme ihtimali göz önünde bulundurulduğunda riskin de yüksek olduğu ifade ediliyor. Bu nedenle EBA tarafından kripto varlık hizmet sağlayıcıların AML risklerini bilmesi ve bu riskleri etkili bir şekilde azaltacak önlemleri uygulamaya koymasının önemli olduğu ifade ediliyor. Bu kapsamda bankalar için önerilen önlem ve eylemlerin, kripto varlık hizmet sağlayıcılara da genişletilerek bu şirketlerin risk temelli yaklaşımlarının genişletilmesinin hedeflendiği ifade ediliyor. (European Banking Authority)
AB’DE BANKALARIN KRİPTO VARLIK RİSKLERİ ARAŞTIRILACAK
Avrupa Bankacılık Otoritesi (EBA) başkanı tarafından; ekonomik sistemdeki risklerin yayılma potansiyeline ilişkin endişelerin artması nedeniyle, diğer AB otoriteleri ile birlikte; bankalar, fonlar ve kripto varlık hizmet sağlayıcılar da dahil olmak üzere banka dışı diğer finansal kuruluşlar arasındaki bağlantıların daha derinlemesine araştırılacağını açıkladı. Bu kapsamda EBA ile, Avrupa Sistemik Risk Kurulu (ESRB) ve Finansal İstikrar Kurulu (FSB) ortak bir soruşturma yürüterek, bankalar ve banka dışı diğer finansal kuruluşlar olan yatırım fonları, kripto varlık hizmet sağlayıcılar ile bunlar dışındaki diğer finansal hizmet veren şirketlerin inceleneceği ve sistemde risklerin bütüncül olarak tespit edilerek yayılma ihtimaline karşı önlem alınması hedefleniyor. (European Banking Authority)
ABD’DE SEC’TEN BİTCOİN ETF‘LERİNE ONAY VE ÖNCESİNDE YAŞANANLAR
Amerika Birleşik Devletleri’nde Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) spot Bitcoin Borsa Yatırım Fonlarına (ETF) onay verdiğini 10 Ocak 2024 tarihinde açıkladı. SEC’in 11 farklı spot Bitcoin ETF başvurusunu onayladığı belirtildi. Ayrıca açıklama kapsamında kripto varlıkların büyük çoğunluğunun bir yatırım sözleşmesi niteliğinde olduğu ve dolayısıyla ABD’de federal menkul kıymetler yasalarına tabi olduğu yeniden hatırlatıldı. (Bloomberg)
Ancak, SEC tarafından söz konusu açıklama yapılmadan önce 9 Ocak tarihinde ilginç bir olay da yaşandı. SEC’in kullandığı @SECGov kullanıcı adlı Twitter hesabına gerçekleştirilen başarılı bir hackleme girişiminin ardından Bitcoin ETF’lerinin onaylandığının duyurulduğu sahte bir tweet atıldı. Saldırının ardından, SEC’in Twitter hesabına gerçekleştirilen saldırının bir tür SIM Swap saldırısı olduğu ve iki faktörlü kimlik doğrulamasının Twitter hesabını kullanan personel tarafından devre dışı bırakılması üzerinde telefon numarasının ele geçirilerek şifrenin sıfırlanması sonucu yaşandığı açıklandı. (Cointelegraph)
AVRUPA PARLAMENTOSU İLE KONSEYİ ARASINDA AML ANLAŞMASI
Avrupa Birliği’nde Avrupa Konseyi ile Avrupa Parlamentosu arasında yapılan taslak anlaşma doğrultusunda, kripto varlık hizmet sağlayıcıların AML yükümlülükleri hakkında yeni düzenlemeler öngörülüyor. Anlaşma kapsamında, suç gelirlerinin aklanmasının ve terörizmin finansmanın önlenmesine yönelik olarak, kripto varlık hizmet sağlayıcı kuruluşlar da AB bünyesinde yükümlü kuruluşlar arasına alınıyor. Bunun sonucu olarak, kripto varlık hizmet sağlayıcıları da müşterinin tanınması yükümlülükleri kapsamında, 1.090 ABD doları veya 1.000 Euro’yu aşan işlemlerde, kullanıcılarının kimlik bilgilerini almak ve doğrulamakla yükümlü olacak. Anlaşma metni bundan sonraki aşamada AB’nin ve Üye Ülkelerin onayına sunulacak. (FT)
CHAINALYSIS’İN 2024 RAPORU YAYIMLANDI
Chainalysis tarafından hazırlanan “2024 Kripto Varlıklar Suç Trendleri Raporu” yayımlandı. Raporda, yasadışı kripto varlık cüzdanlarının 2023 yılında elde ettiği toplam değerin 24,2 milyar dolar olduğu, bu tutarın bir önceki yıldaki 39,6 milyar dolara kıyasla önemli ölçüde düştüğü belirtildi. Ancak bu tutarın 2023’te yaşanan olaylardan henüz tespit edilebiliş olanları yansıtması nedeniyle artabileceği de ifade edildi. Raporda ayrıca, stable coinler ile gerçekleştirilen yasadışı işlemlerin Bitcoin'i geride bıraktığı da tespit ediliyor. Bunun nedeni olarak stable coinlerin yaygınlığının artması nedeniyle yasadışı işlemlerde de kullanılma ihtimalindeki artış gösteriliyor. (Chainalysis)
ARJANTİN’DEN BİTCOİN’E DAYALI KİRA SÖZLEŞMESİ
Arjantin’de, Bitcoin aracılığıyla gerçekleştirilen ödemeleri içeren ilk sözleşmelerden biri akdedilerek, ülke kripto varlıkların bir ödeme aracı olarak benimsenmesinde bir dönüm noktasına ulaştı. Başkan Javier Milei tarafından yayımlanan ödemelerde Arjantin Peso’su kullanımına ilişkin İdari Kararların ardından, Arjantin’de Bitcoin cinsinden yapılan ilk kira sözleşmelerinden biri tescil edildi. Kira sözleşmesi kapsamında, kiracının evi kullanımı karşılığında kira ödemelerini gerçekleştirmek ev sahibine her ay 100 USDT eşdeğerinde Bitcoin ödeyeceğini öngörüyor. Ülkedeki para biriminin durumu dikkate alınarak, bitcoin ile gerçekleştirilen ödemelerin ve anlaşmaların artabileceği ifade ediliyor. (Bitcoinworld)
ABD MAHKEMESİNDEN BİTCOİN’İN KULLANIMINA İLİŞKİN KARAR
Amerika Birleşik Devletleri’nde, 14 Ocak 2024 tarihide Kaliforniya Doğu Bölgesi'ndeki bir federal mahkemede görülen davada, mahkeme tarafından davalının kripto varlık cüzdanına gönderilen bir ileti ile davalıya bildirim yapılabileceği kabul edildi. Davacı’nın maruz kaldığı bir Sim Swap saldırısı sonucu cüzdanının bulunduğu kripto varlık hizmet platformu bünyesindeki hesabından yaklaşık 100.000 ABD doları değerindeki kripto varlığın yetkisiz olarak transfer edilmesi nedeniyle açılan davada, davalı ile doğrudan iletişime geçilememesi nedeniyle davacının avukatları tarafından yaratıcı bir yöntem ile davalıya ulaşılmaya çalışıldı.
Çalınan kripto varlıkların akıbetinin takip edilmesi sonucunda olayla ilişkili olduğu tespit edilen bir kripto varlık cüzdanı aracılıyla davalıya bildirim yapıldı. Cüzdanın kimin kontrolünde olunduğu bilinmezken davanın görülebilmesi adına davacının avukatları tarafından söz konusu cüzdana yaklaşık 100 dolar değerinde bitcoin gönderilirken, bu transfere eklenen kısa bir metin ile dava açıldığı ve dava dosyasını PDF olarak içeren bir Google Drive linki ilişkilendirilerek bildirim doğrudan söz konusu kripto varlık cüzdanına yapıldı. Yapılan bildirimin geçerliliği Mahkeme tarafından da onaylanmasının ardından davalıya usulüne uygun bir bildirim yapılmış oldu.
Bitcoin cüzdanları arasında gerçekleştirilen işlemlerin kamuya açık olması ve her işleme isteğe bağlı bir kısa mesaj eklenebilmesinden faydalanılan olayda, davalıya gönderilen Bitcoin’in ekinde şu mesaj yer aldı: “OSERVICE – SUMMONS, COMPLAINT U.S. Dist. E.D. Cal. LINK: …”. Son dönemde ABD Mahkemelerinin e-mail ile söz konusu bildirimlerin yapılabileceğine ilişkin kararları doğrultusunda olayı uygun bulanlar olsa da kripto varlık transferinde bu yöntemin alışılmış olmaması nedeniyle karara yönelen eleştiriler de bulunuyor. (News Bitcoin)
KRİPTO VARLIK KULLANICI SAYISI ARAŞTIRMASI
Crypto.com tarafından hazırlanan yıllık kripto sektörü raporunda, küresel çapta geçen yılın ocak ayında 432 milyon olan kripto varlık sahiplerinin toplam sayısının 2023'te %34 artarak aralık ayı itibarıyla 580 milyona ulaştığı ifade ediliyor. Rapor kapsamında, Bitcoin sahipliğinin geçen yıla oranla %33 arttığı, Ethereum sahiplerinin ise %39 oranında artarak Bitcoin’e göre daha fazla artış yaşandığı tespit ediliyor. Raporda 2024 yılına girmeden; Bitcoin sahibi sayısının 296 milyona ulaşarak toplamda %51'i oluşturduğu, Ethereum sahiplerinin ise 124 milyon kişi olarak toplam kişi sayısının %21'ine tekabül ettiği belirtiliyor. (Crypto com)
YENİDEN BAŞKAN ADAYI OLAN TRUMP’TAN CDBC AÇIKLAMASI
Amerika Birleşik Devletleri’nde 5 Kasım 2024 tarihinde yapılacak başkanlık seçimleri için yeniden başkan adayı olan Donald Trump, Portsmouth'ta yaptığı konuşması sırasında ABD’de “Merkez bankası dijital para birimi (CBDC) oluşturulmasına asla izin vermeyeceğim” şeklinde söz verdi. CDBC’lerin ülkenin egemenliğine yönelik büyük bir tehdit olacağını ileten Trump, bunun Amerika'ya gelmesini engelleyeceğini söyledi. Trump’ın açıklamasına göre, böyle bir para biriminin oluşturulması, ABD’de federal hükümetin para ve ekonomi üzerindeki kontrolü konusundaki mutlak hakimiyetine zarar verebilecek. Trump konu hakkındaki sözlerine şöyle devam etti, “paranızı alabilirler ve gittiğini bile anlamazsınız”. (Politico)
WEB 3 YATIRIMLARINDA GERİLEME
Kripto varlık hizmet sağlayıcı Binance tarafından gerçekleştirilen bir araştırmanın raporuna göre, 2023’te öncü ilk on WEB 3 projesine yapılan girişim sermayesi yatırımlarında önemli ölçüde gerileme yaşandı. Binance’in raporuna göre, 2023 yılında ilk on WEB 3 projesini toplamda 1,78 milyar dolar yatırım topladı. Ancak bu tutar, bir önceki yılda toplanan 5,87 milyar dolardan yaklaşık %70 kadar daha düşük. Rapora göre ayrıca WEB 3 projelerini, toplamda 9 milyar dolarlık yatırım çekebildi. Ancak oransal olarak gerçekleşen bu düşüşe rağmen, ilk on WEB 3 projesinin tümü hala 100 milyon dolardan fazla yatırım toplamayı başardı. Bu yatırımların %36’sından daha fazlasının WEB 3 teknolojisi kullanan alt yapı projelerine ait olduğu da belirtiliyor. (News Bitcoin)
BİTCOİN MADENCİLİĞİNDE SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ KULLANIMI
Daniel Batten tarafından yapılan bir araştırmada; Bitcoin madenciliğinde kullanılan enerjinin, tüm zamanların en yüksek sürdürülebilir enerji kullanımı olduğu ifade edildi. Batten tarafından yapılan araştırmaya göre, madencilik faaliyeti için kullanılan enerjinin %54,5'i sürdürülebilir enerjiden sağlanıyor ve madencilik endüstrisi faaliyetleri kapsamında tüm emisyonlarının %7,3'ünü doğrudan azaltıyor. Söz konusu oranların bitcoin madenciliği için rekor seviyeler olduğu ifade ediliyor. Ayrıca Batten tarafından, Bitcoin madenciliğinde kullanılan sürdürülebilir enerji oranının, diğer endüstrilere oranla çok yüksek olduğu ve bitcoin madencilik sektörünün, Dünya’da büyük ölçüde bu tür enerjiyle desteklenen tek endüstri konumunda bulunduğu belirtiliyor. (News Bitcoin)
26.01.2024
MEHMET ŞİMŞEK'TEN KRİPTO VARLIKLARA İLİŞKİN DÜZENLEME HAKKINDA BİR AÇIKLAMA DAHA GELDİ:
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Anadolu Ajansı tarafından yapılan 10 Ocak 2024 tarihli habere göre, kripto varlıklara ilişkin yasal düzenlemeler hakkında birtakım açıklamalarda bulundu. Habere göre, yasal düzenlemenin teknik detaylarında son aşamaya gelindiğini belirten Bakan Şimşek, kripto varlıkların alım satımına olan ilginin salgın süreciyle birlikte arttığını belirtti. Ancak bu durumun çeşitli riskleri beraberinde getirdiğini belirten Şimşek, uluslararası düzenlemelere uygun şekilde bu risklerin azaltılmasına ilişkin adım attıklarını ve bunun da FATF kapsamında gri listeden çıkabilmek adına önemli olduğunu ifade etti. Yasal düzenlemeye ilişkin yapılan çalışmanın temel hedefinin, platformları ve platformlarda gerçekleşen işlemleri düzenleme altına almak olduğunu kaydeden Şimşek, “Kripto varlık alım satım platformlarına Sermaye Piyasası Kurulu tarafından lisans verilecek ve asgari faaliyet şartlarına ilişkin zorunluluklar getirilecek. Bu şartlar; kurucu ve yöneticilere ilişkin şartlar, sermaye şartı, organizasyonel şartlar, bilgi işlem altyapısına ilişkin yükümlülükler olacak. Konuyla ilgili detaylar ikincil düzenlemeyle belirlenecek” ifadelerini kullandı. Ayrıca, düzenlemede yer verilen tanımların uluslararası düzenlemelere uygun şekilde en kapsayıcı şekilde oluşturulmasının amaçlandığını belirtti. Ek olarak, düzenlemede vergi konusunun ana odak noktası olmadığını, bu konun ayrıca çalışılacağını ifade eden Bakan Şimşek, halihazırdaki düzenlemeyle ilgili olarak SPK’ya ilave ilke ve esasları belirlenmesi bakımından yetki verildiğini de belirtti.
JAPON E-TİCARET UYGULAMASINDAN BİTCOİN İLE ÖDEME İZNİ:
Genelde ikinci el eşya ve benzeri ürünlerin satıldığı ve aktif 22 milyondan fazla kullanıcısı olan e-ticaret platformu Mercari, kullanıcılarına Bitcoin ile ödeme imkanı sunacağını açıkladı. Ürün fiyatları ise, yine Japon Yeni olarak gösterilecek fakat ödemeler Bitcoin cinsinden yapılabilecek. Bitcoin ödemelerine ilişkin sistemin haziran ayına kadar hayata geçirilmesi planlanıyor. Bitcoin üzerinden yapılacak ödemeler, şirketin Tokyo merkezli bir iştiraki olan Melcoin aracılığıyla gerçekleştirilecek. Bu kapsamda Melcoin, Bitcoin’i Japon Yeni olarak satıcıya aktaran bir aracı olarak hizmet verecek. Mercari daha önce de, Bitcoin alım satımına imkan veren bir platform kurmuştu. Şirket, bu kapsamda kripto varlıklara ilişkin adım atmaya devam ediyor.
APPLE'DAN KRİPTO VARLIK HİZMET SAĞLAYICILARA ENGEL:
Teknoloji devi Apple, kripto varlıkların en fazla işlem gördüğü ülkelerden biri olan Hindistan’da, aralarında Binance’in de bulunduğu bazı hizmet sağlayıcıları App Store’dan kaldırdı. Binance’ın yanında, Kucoin, OKX, Huobi, Kraken, Gate.io, Bittrex, Bitfinex gibi hizmet sağlayıcıların uygulamalarının da App Store’dan kaldırıldığı belirtiliyor. Bu kapsamda Hindistan vatandaşları, ülkedeki düzenlemelere olarak faaliyet göstermedikleri iddia edilen bu hizmet sağlayıcılara artık Apple üzerinden erişim sağlayamayacak. Uygulamaların Hindistan’daki App Store’dan kaldırılmasının nedeni ise, ülkenin düzenleyici kurumlarından olan Finansal İstihbarat Birimi’nin (FIU), Bilgi Teknolojileri Bakanlığından söz konusu platformlara erişim engeli getirilmesini talep etmesi. İlgili platformların “url”lerinin engellenmesinin talep edilmesinin yanında, Apple’dan da, platform uygulamalarının kaldırılması talep edildi. Ancak uygulamaların, Google Play Store’daki varlıklarını halen muhafaza ettikleri görülüyor.
OKX, BİRLEŞİK KRALLIK DÜZENLEMELERİNE UYUM SAĞLIYOR:
Kripto varlık hizmet sağlayıcısı OKX, Birleşik Krallık Finansal Davranış Otoritesi (FCA) tarafından getirilen düzenlemelere uyum sağlayacağına ilişkin bir bilgilendirme yayımladı. Yayımlanan bilgilendirmeye göre, OKX kullanımında önemli değişiklikler olacağı ifade edildi. Buna göre kullanıcılar, müşteri kategorizasyonu ve uygunluk değerlendirmesi adı altında iki anketi geçmek durumunda. Bu anketler kapsamında, yatırımcıların profilleri sınıflandırılıyor, bazı riskler konusunda kullanıcılar bilgilendiriliyor ve yatırımcılara kripto varlıklara yatırım yapma konusunda birtakım sorular soruluyor.
İSPANYA MERKEZ BANKASI, CBDC İÇİN ORTAKLARINI SEÇTİ:
İspanya Merkez Bankası, merkez bankası dijital para birimi (CBDC) için yapılacak testlerde iş birliği yapacağı kurumları seçti. Geçtiğimiz yıl yapılan duyuru üzerine yapılan 24 başvuru arasından Merkez Bankası, Cecebank, Abanca ve Adhara Blockchain adlı 3 şirketi seçti. Önümüzdeki 6 ay içerisinde gerçekleştirilecek olan pilot uygulama kapsamında, bankalar arası ödemelerin tek bir tokenize CBDC ile, farklı merkez bankalarınca çıkarılan diğer CBDC’lerin takas edilmesi şeklinde bir simülasyon yapılacak. Bu teste ek olarak, CBDC’nin tokenize bir tahvilin ödenmesi için de kullanılacağı bir deney de yapılacak.
JAPON HÜKUMETİNDEN KRİPTO PARA VERGİLERİNE İLİŞKİN DEĞİŞİKLİK:
Japonya’da hükümet, kripto paralardan elde edilecek vergilere ilişkin düzenlemede değişiklik yapacak. Buna göre, yapılması planlanan değişiklikle birlikte şirketler, kripto paralardan elde ettikleri kazançlardan, yalnızca gerçekleşen kazançlardan vergi ödeme yükümlülüğü altında olacak. Bu kapsamda, elde edilen kazançlar realize edilmediği müddetçe vergi ödenmesi gerekmeyecek. Yalnızca, sahip olunan kripto paraların satışı yoluyla elde edilen kazançlar vergiye tabi tutulacak. Bahse konu değişikliğin ise, Japonya’nın mali yılının başlangıcı olan 1 Nisan 2024 tarihinden itibaren yürürlüğe girmesi ön görülüyor. Ancak öncesinde, bu değişikliğin parlamento tarafından onaylanması gerekiyor.
GÜNEY KORE KREDİ KARTIYLA YAPILAN KRİPTO VARLIK İŞLEMLERİNİ ENGELLEMEK İSTİYOR:
Güney Kore, kendi vatandaşlarının kredi kartlarıyla kripto varlık alım satım işlemlerini gerçekleştirmesinde bir dizi riskler ön görüyor. Bu kapsamda Finansal Hizmetler Komisyonu (FSC) tarafından 3 Ocak 2023 tarihinde yapılan duyuruya göre, yabancı kripto varlık hizmet sağlayıcılardan kripto varlık satın alımında, ülkeden yasa dışı para çıkışlarının yaşanabileceği ve kara para aklama konusunda birtakım risklerin doğabileceği ifade ediliyor. Bu kapsamda FSC, ülkedeki kredi finans yasalarında değişiklik yapılmasını tavsiye ediyor. Habere göre, şu aşamada henüz öneri halinde bulunan teklif için kamuoyu görüşü aranıyor. Daha sonra ise, 2024 yılının ilk yarısında uygulamaya yönelik harekete geçilmesi planlanıyor.
KRİPTO BORSALARINDA İŞLEM HACMİ ARALIK AYINDA 1 TRİLYON DOLARI AŞTI:
Son yıllarda çalkantılı dönemler geçiren kripto varlık piyasası, 2023 yılının son ayında işlem hacmi olarak 1 trilyon doları aşarak, 2022 Eylül tarihinden itibaren ilk kez 1 trilyon dolar eşiğini geçti. İşlem hacminin 1 yıl aradan sonra tekrardan bu seviyeye gelme sebebinin ise, ABD’nin finansal düzenleyici kurumu olan SEC’in Bitcoin spot EFT’lerini kabul edeyeceğine ilişkin beklenti olduğu belirtiliyor. Öte yandan, her ne kadar işlem hacmi uzun bir aradan sonra 1 trilyon doları geçmiş olsa da, tüm zamanların en yüksek hacmi olan Mayıs 2021 tarihindeki 4.19 trilyon dolarlık seviyenin ise henüz çok uzağında.
PARİBU KENDİ ALANINDA VERGİ REKORTMENİ OLDU:
Kripto para işlem platformu olan teknoloji şirketi Paribu, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından 3 Ocak 2024 tarihinde açıklanan 2021-2022 yılı kurumlar vergisi listesinde, kendi faaliyet alanında en çok vergi veren şirket unvanına sahip oldu. 2021 yılında yaklaşık 700.000.000 Türk lirası kurumlar vergisi ödeyen Paribu, bu alanda vergi beyanında bulunan 100 mükellef arasında 23. sırada yer aldı. Aynı zamanda, finans alanında hizmet veren şirketler bakımından yapılan sıralamada da, Paribu ilk 10 şirket arasında yer alıyor. Konuyla ilgili olarak Paribu CEO’su Yasin Oral, “Paribu, sektöre her alanda öncülük ediyor. 6 milyondan fazla kullanıcının da güveniyle, doğru, şeffaf, değerlerimize ve sorumluluklarımıza bağlı bir şekilde hareket ederek başarılarımıza devam edeceğiz.”
DİJİTAL TÜRK LİRASI BİRİNCİ FAZ DEĞERLENDİRME RAPORU YAYIMLANDI:
TCMB tarafından yürütülen Dijital Türk Lirası Projesinin birinci faz değerlendirme raporu TCMB’nın internet sitesinde yayımlandı. Raporda, gerçekleştirilen Ar-Ge çalışmalarının ve Dijital Türk Lirası İş Birliği Platformu paydaşlarıyla birlikte yürütülen birinci fazın bulguları ile projede benimsenen yaklaşımların paylaşıldığı açıklandı. Ayrıca, birinci faz pilot test çalışmaları çerçevesinde pilot uygulama testlerinin gerçekleştirilmesi ve testler sonucunda kullanıcı deneyimi ile sistem performansının ölçülmesi amaçlandığı belirtildi 63 sayfalık rapor; tanımlar, merkez bankası dijital parası gereksinimleri, ilkeleri ve yaklaşımları, dijital Türk lirası tasarımı, bulgular ve değerlendirmeler, ilerleyen fazlar ve sonuç ana başlıklarından oluşuyor.
16.01.2024
İNGİLTERE'DE HAKİMLERİN YAPAY ZEKA KULLANMASINA İLİŞKİN REHBER:
Birleşik Krallık Yargı Ofisi (“UK Judicial Office”) yargılama faaliyetlerinde yapay zekâ kullanımına ilişkin 12 Aralık 2023 tarihli bir rehber yayımladı. Rehber, yargı üyelerine yardımcı olmak için yine yargı mensuplarının içinde bulunduğu bir grup tarafından hazırlandı. Rehberin, yapay zekanın hukuk sisteminde kötü sonuçlara yol açtığı örneklere rağmen yayımlanması dikkat çekiyor. Hakimleri denetleyen Birleşik Krallık Yargı Ofisi, yapay zekanın yargılama faaliyetlerinde nasıl yararlı olabileceğini ortaya koyan bir rehber yayımladı. Rehber, sadece hakimleri değil; tüm yargı faaliyetinin parçası olan tüm paydaşları potansiyel risklere karşı uyanık olmak konusunda uyarıyor. Yapay zeka araçlarının kamuya açık sürümlerinin doğası gereği herkesin erişimine açık olduğu ve bu nedenle bunlara hiçbir özel/gizli bilgi girilmemesi gerektiği belirtiliyor. Rehberde ayrıca, yapay zekâ kullanımının tavsiye edilmediği alanların da altı çiziliyor. Örneğin, yapay zekanın bağımsız olarak doğrulanamayacak yeni bilgiler bulmak konusunda zayıf olduğundan bahisle hukuki araştırma ve hukuki analiz için kullanılmaması tavsiye ediliyor. Raporda, bir dilekçenin yapay zeka tarafından oluşturulduğunun anlaşılması için bazı ip uçları da veriliyor. Yapılan açıklamaya göre, yapay zeka teknolojisi gelişmeye devam ettikçe bu çalışma da gözden geçirilecek ve yargı mensupları tarafından iletilen sorular ve geri bildirimler dikkate alınacak.
KİŞİSEL VERİLERİ KORUMA KURULU'NDAN KRİPTO VARLIK HİZMET SAĞLAYICILARINA İLİŞKİN YENİ KARAR:
Kişisel Verileri Koruma Kurulunun 27/12/2023 tarihinde yayımlanan kararına göre, bir kripto varlık hizmet sağlayıcısının, platformundaki üyelik seviyesinin arttırılması için kişilerin kimliğinin ön ve arka yüzünün fotoğrafının kendi fotoğrafı ile birlikte talep edilerek gerektiğinden fazla ve ölçüsüz olarak kişisel veri işlendiğinden bahisle şikâyette bulunulmuştur. İnceleme sonucu, şirketin sunduğu hizmetlerden belli bir limite kadar standart üyelik ile (T.C. kimlik no, isim, soy isim, cep telefonu, doğum tarihi ve e-posta adres bilgileri) yararlanılabildiği, kripto para çekmek gibi bazı işlemleri yapmak için gerekli olan ileri seviye üyelik için ise T.C. kimlik belgesinin ön ve arka yüzü ile fotoğrafıyla beraber üzerinde belirli bir ifadenin ve günün tarihinin yazılı olduğu bir kâğıdın fotoğrafını paylaşmalarının gerektiği tespit edilmiştir. Kurul ise yaptığı değerlendirmede, şirketin faaliyet alanına dikkat çekerek genel olarak, kripto varlık sektöründe kara para aklama gerçekleştirilmesi ihtimalinin bulunduğunu belirtmiştir. Bu doğrultuda Kurul, kullanıcıların kimliğinin bu şekilde tespit edilmesinde kamusal bir menfaat bulunduğunu, “kanunlarda açıkça öngörülmesi” işleme şartına dayandığını ve hukuka uygun olduğunu belirterek şikâyete ilişkin herhangi bir işlem yapmamıştır.
2023 YILI BİTERKEN ABD'DE SPOT BİTCOİN ETF HEYECANI:
Yılın son haftalarında, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu SEC, birçok şirketten spot Bitcoin ETF (borsa yatırım fonu) başvurusu aldı. Spot ETF (Spot Exchange-Traded Fund) yatırımcılara bir varlığın veya varlık grubuna fiziksel olarak sahip olmadan, bunlara ilişkin pozisyon almasına olanak tanıyan bir araç. Böylece, SEC tarafından onay verilmesi halinde, doğrudan Bitcoin'e yatırım yapan borsa yatırım fonları işlem görecek. Spot Bitcoin ETF başvurularına ilişkin kararın ocak ayının ilk günlerinde verilmesi bekleniyor. Başvuru yapan şirketler arasında RK Invest, BlackRock, Grayscale ve 21Shares bulunuyor. 7RCC ise, çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) ilkelerine odaklanan bir spot Bitcoin (ETF) başvurusu yapması ile dikkat çekiyor. Uzmanlar, beklendiği gibi SEC onayının çıkması halinde bunun kripto yatırımcıları için bir kilometre taşı olacağını belirtiyor.
BLOKZİNCİR, FİNANS SEKTÖRÜNDE GİDEREK BENİMSENİYOR:
2023 yılının sonuna gelindiğinde, pek çok çekinceye rağmen blokzincirin finans sektöründe ağırlığını artırdığı görülüyor. JPMorgan, HSBC ve Franklin Templeton gibi büyük finans kuruluşlarının, blokzincir ile ilgili faaliyetlerini artırarak dağıtık defter teknolojisinin (DLT) geleneksel finans içinde benimsenme hızını artırdığı görülüyor. Örneğin, JPMorgan kasım ayında, halka açık bir blokzincir üzerinde ilk DeFi işlemini gerçekleştirdi. HSBC de kasım ayında tokenize edilmiş mevduatları test etti ve saklama platformunda tokenize edilmiş menkul kıymetleri tutmak için Ripple'a ait teknoloji firması Metaco ile ortaklık kurdu. Franklin Templeton yöneticisi Sandy Kaul, küresel geleneksel finans piyasalarının ilk kez yeniden şekillenebileceğini belirtti.
2023 BİTCOİN İÇİN YÜKSELİŞ YILI OLDU:
Bitcoin, zorlu geçen önceki 2 yılın ardından, bu yıl yaklaşık olarak %165 oranında değer kazandı. Kripto birimleriyle yakından bağlantılı olan ve borsada işlem gören Coinbase, MicroStrategy ve Grayscale Bitcoin Trust gibi hisseler ise, %300'den fazla değer kazanarak Bitcoin’den de daha iyi bir performans gösterdi. Hatta bazı Bitcoin madencisi şirketler %700’e yakın yükselerek dikkat çekti. Bitcoin'in kripto piyasasındaki payı da yüzde 50'nin üzerine çıkarken, genel olarak kripto piyasasının değeri 2022'nin sonuna kıyasla yaklaşık iki katına ulaşarak 1,7 trilyon dolar seviyelerine yükseldi.
AVRUPA PARLAMENTOSU'NDAN BLOKZİNCİR KULLANIMI VE KRİPTO VARLIKLAR İLE İLGİLİ BİLGİLENDİRME RAPORU:
Avrupa Parlamentosu, resmi internet sitesinde, 13 Aralık 2023 tarihinde, “Kripto Varlıkları Anlamak: Blokzincir Teknolojisinin Kullanımı ve Zorlukları” isimli yazılı bir bilgilendirme raporu (“Briefing”) yayımladı. Bu bilgilendirme raporu, şimdiye kadar yayımlanmış bilgilere dayanarak dağıtık defter teknolojinin (“DLT”) artık 10 yılı aşan kullanım alanlarına ve zorluklarına genel bir bakış sunmayı amaçlıyor. Raporda, blokzincir uygulamalarının, özellikle de kripto para birimlerinin çok popüler hale geldiği, ancak birçok insanın bu teknolojinin hala nasıl çalıştığını bilmediği vurgulanıyor. Blokzincirin; tokenlar (dijital defterdeki değerler), tokenizasyon (mevcut varlıklar için blokzincirin kullanılması) ve akıllı sözleşmeler (önceden belirlenmiş ve şartlar sağlandığında kendi kendini yürüten bilgisayar programları) gibi çeşitli boyutları olduğu; ancak her bir kripto varlığı anlamak için onun spesifik olarak incelenmesinin zorunluluğu ifade ediliyor. Raporda, para birimleri için blok zinciri kullanımının (kripto paralar), geleneksel finans ortamındaki eksikliklerin analizinden doğduğuna dikkat çekiliyor. Kripto varlıklarla geçirilen on yılı aşkın bir sürenin ardından, tüketicilerin korunmasından ekonominin suç gelirlerinden korunmasına ve kripto varlıklarının karbon ayak izi etkisine kadar bir dizi tartışmalı meseleye değiniliyor.
BİNANCE İLE CFTC ARASINDA 2.85 MİLYAR DOLARLIK UZLAŞMA:
ABD’deki federal mahkeme, Binance ve eski CEO'su Changpeng Zhao ile Emtia Vadeli İşlemler Komisyonu (“CFTC”) arasında sağlanan uzlaşmayı onayladı. CFTC’den yapılan açıklamaya göre mahkeme, Zhao ve Binance'in Emtia Borsası Yasası’nı (CEA) ve CFTC düzenlemelerini ihlal ettiğini tespit ederek, Zhao'ya karşı şahsen 150 milyon dolarlık para cezası uygulanmasına; Binance'in ise kayıtsız faaliyetler yürütürken kazandığı 1,35 milyar dolarlık işlem ücretini geri ödemesine ve aynı tutarda (1,35 milyar dolar) cezayı ve CFTC'ye ödemesine karar verdi. Binance ayrıca, ister birincil ister "alt hesap" aracılığıyla olsun, yeni müşteri olmak isteyen herkesin KYC prosedürlerini tamamlaması gerektiğini kabul etmiş oldu. Bu karar, bugüne kadar bir kripto borsasına karşı alınan en önemli yaptırım kararlarından birisi oldu.
ÇİN'DEN WEB3 İÇİN YENİ HAMLELER:
Çin merkezi hükümeti, Çin'in Web3 ekosisteminin gelişimine rehberlik edecek strateji planlarını açıkladı. Buna göre, NFT'ler ve DApp’ler gibi Web3 teknolojileri çok yönlü olarak desteklenecek. Odaklanılacak diğer önemli alanlar arasında ise; zincirler arası birlikte çalışabilirlik (cross-chain interoperability), veri güvenliği ve akıllı sözleşmeler yer alıyor. Hükümet, özellikle bu alanlarda teknik araştırma yapacak kurumları da destekleyecek. Çin ayrıca, Web3 ile ilgili global standardizasyon faaliyetlerine aktif katılımı amaçlıyor. Böylece Web3 gelişiminde Çin'in uluslararası etkisini ve kural koyma gücünün artacağı düşünülüyor. Diğer yandan, Çin Kamu Güvenliği Bakanlığı da vatandaşlarının gerçek kimliklerini doğrulamak amacıyla RealDID adında blokzincir tabanlı yeni bir platform hayata geçirmeyi planlıyor.
ARJANTİN'İN YENİ HÜKUMETİNDEN KRİPTO DÜZENLEMESİ:
Seçim kampanyasında kripto yanlısı tutumuyla bilinen ve göreve başlamasının ardından aldığı kararlarla gündemde olan Arjantin’in yeni başkanı Javier Milei, Bitcoin’in daha yaygın kullanılmasına dair çalışmalarını sürdürüyor. Hükümet, vergi mükelleflerinin kamuya beyan etmediği varlıkları ile ilgili vergi barışı benzeri yeni bir yasa tasarısını duyurdu. Buna göre, kripto varlıklar, tıpkı nakit para veya taşınmaz varlıklar gibi vergi mükelleflerinin beyan etmesi gereken varlıklar arasında yer alıyor. Örneğin, 31 Mart’tan önce kripto para varlıklarını beyan eden vatandaşlar, bunlar için %5’lik bir vergi oranına tabi olacak iken; bu oranın 30 Kasım itibarıyla %15’e yükseltilmesi düşünülüyor. Arjantin Dış İlişkiler ve Uluslararası Ticaret Bakanı Diana Modino, geçtiğimiz hafta, artık Arjantin’de Bitcoin ve diğer kripto varlık birimleriyle sözleşme yapılmasına onay vereceklerini X hesabından duyurmuştu.
EPİC GAMES, BLOKZİNCİR VE NFT OYUNLARINI YENİDEN KABUL ETMEK İÇİN POLİTİKASINI DEĞİŞTİRDİ:
Epic Games'in sahibi olduğu dijital dağıtım mağazası Epic Games Store, bazı blokzincir oyunlarının platformunda tekrar listelenmesine izin vereceğini duyurdu. Bazı blokzincir oyunları, kazanılan kripto para birimlerini "gerçek para" ile takas etme fırsatı sunma olasılığı nedeniyle "Yalnızca Yetişkinler" (“AO”) olarak nitelendiriliyordu. Epic Games de AO dereceli oyunlarını platformundan çıkarmıştı. Ancak Şirket tarafından kısa süre önce yapılan açıklamaya göre, şirket politikası değiştirildi. Buna göre, AO dereceli olmalarına karşın blokzincir ve NFT oyunları için bir istisna getiriliyor. Bununla birlikte, bu oyunlar hala mevcut yönergelere uymak zorundadır. Bir başka büyük dijital dağıtım platformu olan Steam’de ise, 2021'den bu yana blockchain ve NFT oyunları yasaklı durumda.
01.01.2024